VSME/VS έναντι CSRD, ESRS, GRI, EcoVadis, ISO 26000: η σύγκριση

Μόλις μια ΜΜΕ ασχοληθεί με την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας, βρίσκεται αντιμέτωπη με μια ζούγκλα αρκτικόλεξων: CSRD, ESRS, GRI, EcoVadis, ISO 26000, απολογισμός άνθρακα… και πλέον το VSME/VS. Όλα αφορούν το περιβάλλον, τα κοινωνικά ζητήματα και τη διακυβέρνηση, αλλά δεν έχουν ούτε τον ίδιο αποδέκτη, ούτε την ίδια φύση, ούτε την ίδια νομική ισχύ. Ορισμένα είναι υποχρεωτικά, άλλα καθαρά εθελοντικά· ορισμένα είναι πρότυπα, άλλα πιστοποιήσεις ή απλές κατευθυντήριες γραμμές.

Η σελίδα αυτή τοποθετεί το VSME/VS ανάμεσα σε αυτά τα πλαίσια, χωρίς υπερβολές. Στόχος δεν είναι να αναδειχθεί ένας «νικητής», αλλά να γίνει κατανοητό σε τι πραγματικά χρησιμεύει κάθε πλαίσιο αναφοράς, ώστε η επιλογή να γίνει με πλήρη γνώση. Για τον ορισμό του ίδιου του προτύπου, τις ενότητές του και το καθεστώς του, ανατρέξτε στο κεντρικό άρθρο Πρότυπο VSME/VS: ορισμός, ενότητες και καθεστώς.

Πώς να διαβάσετε αυτή τη σύγκριση

Πριν από τη σύγκριση, χρειάζονται τρία κλειδιά ανάγνωσης, διότι συχνά συγχέονται αντικείμενα διαφορετικής φύσης.

Εθελοντικό ή υποχρεωτικό. Επιβάλλεται ένα πλαίσιο από τον νόμο, με κυρώσεις σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, ή το επιλέγει η ίδια η επιχείρηση; Η CSRD αποτελεί νομική υποχρέωση για τις επιχειρήσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της. Το VSME/VS, αντίθετα, είναι προαιρετικό: η εφαρμογή του δεν συνεπάγεται καμία κύρωση ούτε καμία υποχρεωτική κατάθεση.

Πρότυπο, πιστοποίηση ή οδηγός. Ένα πρότυπο ή standard ορίζει τι πρέπει να δημοσιοποιείται (το VSME/VS, τα ESRS, το GRI). Μια πιστοποίηση ή βαθμολόγηση προϋποθέτει την παρέμβαση τρίτου, ο οποίος αξιολογεί και αποδίδει βαθμολογία ή σήμα (EcoVadis). Οι κατευθυντήριες γραμμές παρέχουν ένα πλαίσιο προβληματισμού χωρίς να επιβάλλουν μορφή έκθεσης ούτε επαλήθευση (ISO 26000). Η σύγχυση αυτών των τριών κατηγοριών οδηγεί σε στρεβλές συγκρίσεις.

Το κοινό-στόχος. Σε ποιους απευθύνεται κατά προτεραιότητα το εργαλείο; Σε μεγάλη εισηγμένη επιχείρηση, σε μη εισηγμένη ΜΜΕ, σε πολυεθνική, σε οργανισμό κάθε είδους; Το VSME/VS σχεδιάστηκε ειδικά για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, ενώ τα περισσότερα άλλα πλαίσια στοχεύουν πρωτίστως τους μεγάλους φορείς.

Ο παρακάτω πίνακας παρέχει μια συνολική εικόνα· τα τμήματα που ακολουθούν αναλύουν κάθε σύγκριση, πριν από μια συγκεντρωτική σύνοψη στο τέλος της σελίδας.

Συγκριτική επισκόπηση: το VSME και πέντε πλαίσια αναφοράς για τη βιωσιμότηταΠίνακας που συγκρίνει έξι πλαίσια αναφοράς για τη βιωσιμότητα βάσει τεσσάρων κριτηρίων. VSME: κοινό-στόχος οι μη εισηγμένες ΜΜΕ, πεδίο οι ενότητες Β1 έως Β11 (βασική) και Γ1 έως Γ9 (πλήρης), φύση προαιρετικό πρότυπο της EFRAG, χαρακτήρας προαιρετικός. CSRD/ESRS: κοινό-στόχος οι μεγάλες επιχειρήσεις και οι εισηγμένες ΜΜΕ, όριο 1 000 ή περισσότεροι εργαζόμενοι ΚΑΙ κύκλος εργασιών άνω των 450 εκατ. ευρώ, πεδίο τα θεματικά ESRS για το περιβάλλον, τα κοινωνικά ζητήματα και τη διακυβέρνηση, φύση πρότυπο με νομική υποχρέωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, χαρακτήρας υποχρεωτικός. GRI: κοινό-στόχος κάθε οργανισμός, πεδίο καθολικά και τομεακά πρότυπα, φύση πλαίσιο αναφοράς και οδηγός, χαρακτήρας προαιρετικός. EcoVadis: κοινό-στόχος οι προμηθευτές και οι αλυσίδες αξίας, πεδίο τέσσερα θέματα, φύση πιστοποίηση και βαθμολόγηση, χαρακτήρας προαιρετικός. ISO 26000: κοινό-στόχος κάθε οργανισμός, πεδίο επτά βασικά ζητήματα κοινωνικής ευθύνης, φύση μη πιστοποιήσιμος οδηγός, χαρακτήρας προαιρετικός. Απολογισμός άνθρακα: κοινό-στόχος κάθε οργανισμός, πεδίο οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου των πεδίων εφαρμογής 1, 2 και 3, φύση μέθοδος και εργαλείο, χαρακτήρας προαιρετικός, ενώ το BEGES (γαλλική έκθεση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου) καθίσταται υποχρεωτικό πέραν ορισμένων ορίων. Ισχύον δίκαιο (ενημέρωση: 08/11/2026): σύσταση για το VSME της 30 Ιουλίου 2025, κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδόθηκε στις 3 Ιουλίου 2026.Συγκριτική επισκόπηση: το VSME και τα άλλα πλαίσια αναφοράςΈξι πλαίσια βιωσιμότητας με τέσσερα κριτήρια — στόχος, πεδίο, φύση και χαρακτήρας.ΠλαίσιοΣτόχος / φορείςΠεδίο κάλυψηςΦύσηΧαρακτήραςVSMEπρότ. EFRAGΜη εισηγμ. ΜΜΕ(πολύ μικρές–μεσ.)Ενότητες Β1–Β11 (βασική)+ Γ1–Γ9 (πλήρης)Προαιρ. πρότυπο(πρότυπο EFRAG)ΠροαιρετικόCSRD /ESRSΜεγάλες επιχειρήσεις& εισηγμ. ΜΜΕόριο: ≥ 1 000 εργαζ.ΚΑΙ > 450 εκατ. EUR ΚΕΘεματικά ESRS(Π · Κ · Δ)Πρότυπο —νομική υποχρέωση ΕΕΥποχρεωτικόGRIΚάθε οργανισμόςΠρότυπα GRI(καθολικά + τομεακά)Πλαίσιο / οδηγόςΠροαιρετικόEcoVadisΠρομηθευτές,αλυσίδες αξίας4 θέματα: περιβάλ-λον, κοινωνικά,ηθική, αγορέςΠιστοποίηση /βαθμολόγησηΠροαιρετικόISO26000Κάθε οργανισμός7 βασικά ζητήματακοινωνικήςευθύνηςΟδηγός (κατευθ. γρ.,μη πιστοποιήσιμο)ΠροαιρετικόΑπολ.άνθρακαΚάθε οργανισμόςΕκπομπές ΑτΘ(πεδία 1, 2 και 3)Μέθοδος / εργαλ.ΠροαιρετικόBEGES υποχρεωτικόπάνω από όριαΔίκαιο – ενημέρωση: 08/11/2026Σύστ. VSME 30/07/2025 · κατ’ εξουσ. πράξη: έκδοση 03/07/2026Πηγή: EFRAG · Νομοθεσία ΕΕ
Το VSME/VS και άλλα πλαίσια αναφοράς σε έναν πίνακα

VSME/VS έναντι CSRD και ESRS

Προσοχή: τα ESRS άλλαξαν την ίδια ημέρα. Στις 3 Ιουλίου 2026, η Επιτροπή εξέδωσε δεύτερη κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, C(2026) 5010, η οποία απλουστεύει τα ίδια τα ESRS – δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ στις 21 Σεπτεμβρίου 2026 (κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2026/1563), θα τεθεί σε ισχύ στις 10 Νοεμβρίου 2026 και θα εφαρμόζεται για τα οικονομικά έτη που αρχίζουν την 1η Ιανουαρίου 2027 ή μεταγενέστερα: μειώνει κατά 61% τον αριθμό των υποχρεωτικών σημείων δεδομένων. Οι συγκρίσεις που ακολουθούν αφορούν επομένως ήδη απλουστευμένα πρότυπα ESRS – η διαφορά στον φόρτο εργασίας σε σχέση με το προαιρετικό πρότυπο παραμένει σημαντική, αλλά μειώνεται.

Έκτοτε: στις 28 Αυγούστου 2026, η EFRAG δημοσίευσε τον κατάλογο των σημείων δεδομένων αυτών των αναθεωρημένων ESRS, ανοιχτό σε επισημάνσεις σφαλμάτων έως τις 23 Οκτωβρίου 2026. Αφορά τα ESRS και όχι το προαιρετικό πρότυπο — λεπτομέρειες και εμβέλεια στην παρακολούθηση της νομοθεσίας μας.

Είναι η πιο συχνά ζητούμενη σύγκριση, και η πιο καθοριστική. Η CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) είναι η ευρωπαϊκή οδηγία που καθιστά την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας υποχρεωτική για τις επιχειρήσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της. Τα ESRS (European Sustainability Reporting Standards, ευρωπαϊκά πρότυπα υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας) είναι τα τεχνικά πρότυπα που προσδιορίζουν λεπτομερώς τι πρέπει να δημοσιοποιούν οι επιχειρήσεις αυτές βάσει της CSRD. Με άλλα λόγια, η CSRD είναι το νομικό πλαίσιο και τα ESRS το περιεχόμενό του.

Από τη λεγόμενη οδηγία «Omnibus I» και μετά, το πεδίο εφαρμογής της CSRD έχει περιοριστεί σημαντικά. Αφορά πλέον μόνο τις επιχειρήσεις που υπερβαίνουν δύο σωρευτικά όρια: περισσότερους από 1 000 εργαζομένους και καθαρό κύκλο εργασιών άνω των 450 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για λογική «και», όχι «δύο από τα τρία κριτήρια»: μια επιχείρηση που υπερβαίνει μόνο ένα από αυτά τα όρια παραμένει εκτός του υποχρεωτικού πεδίου.

Τρεις ουσιαστικές διαφορές χωρίζουν το VSME/VS από τα ESRS:

  • Η νομική ισχύς. Τα ESRS είναι υποχρεωτικά στο πλαίσιο της CSRD· το VSME/VS είναι προαιρετικό.
  • Η πληρότητα. Το VSME/VS είναι σκόπιμα ελαφρύτερο. Οργανώνεται γύρω από μια βασική ενότητα (γνωστοποιήσεις Β1 έως Β11) και μια πλήρη ενότητα (γνωστοποιήσεις Γ1 έως Γ9), ενώ τα ESRS καλύπτουν πολύ ευρύτερο και λεπτομερέστερο φάσμα.
  • Η διπλή σημαντικότητα. Τα ESRS βασίζονται σε αυτή την αρχή – ανάλυση τόσο του αντίκτυπου της επιχείρησης στο περιβάλλον της όσο και του αντίκτυπου των ζητημάτων βιωσιμότητας στην επιχείρηση. Το VSME/VS δεν απαιτεί αυτή την ανάλυση διπλής σημαντικότητας, γεγονός που ελαφρύνει σημαντικά τις προπαρασκευαστικές εργασίες.

Ένα σημείο που συχνά παρανοείται: ο περιορισμός του πεδίου εφαρμογής της CSRD δεν εξαλείφει τη ζήτηση για δεδομένα ΠΚΔ (ESG). Μετατοπίζει πολλές επιχειρήσεις που εξήλθαν από την υποχρέωση προς μια εθελοντική υποβολή εκθέσεων, για την οποία ακριβώς έχει σχεδιαστεί το VSME/VS. Η δυναμική αυτή αναλύεται στις ειδήσεις και την παρακολούθηση της νομοθεσίας μας.

VSME/VS έναντι GRI

Το GRI (Global Reporting Initiative) είναι το ιστορικό διεθνές πλαίσιο αναφοράς για την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας. Προαιρετικό και αυτό, χρησιμοποιείται ευρέως παγκοσμίως, ιδίως από μεγάλους οργανισμούς, και προκρίνει μια πλούσια και σε μεγάλο βαθμό αφηγηματική προσέγγιση: περιγράφονται οι πολιτικές, οι επιπτώσεις και τα ενδιαφερόμενα μέρη του οργανισμού, συχνά σε εκτενείς εκθέσεις.

Σε σύγκριση με αυτό, το VSME/VS διακρίνεται για τον ευρωπαϊκό του προσανατολισμό και τη στόχευσή του στις ΜΜΕ, καθώς και για τη συντομία του. Ενώ το GRI επιδιώκει την πληρότητα και απευθύνεται σε διεθνές κοινό, το VSME/VS προσφέρει μια τυποποιημένη βάση, συντομότερη, ευθυγραμμισμένη με το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο και σχεδιασμένη για επιχειρήσεις που δεν διαθέτουν ούτε τμήμα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης (ΕΚΕ) ούτε χρόνο για εκατοντάδες σελίδες. Τα δύο δεν είναι ανταγωνιστικά: μια ΜΜΕ που έχει ήδη δημοσιεύσει έκθεση GRI θα μπορεί να επαναχρησιμοποιήσει μέρος των δεδομένων της για μια έκθεση VSME/VS, και αντίστροφα.

VSME/VS έναντι EcoVadis

Εδώ, η σύγκριση αλλάζει φύση – και αυτή ακριβώς είναι η παγίδα. Το EcoVadis δεν είναι πρότυπο υποβολής εκθέσεων, αλλά βαθμολόγηση από τρίτο. Η επιχείρηση συμπληρώνει ένα ερωτηματολόγιο, παρέχει αποδεικτικά στοιχεία, και το EcoVadis αποδίδει βαθμολογία και μετάλλιο. Το αποτέλεσμα είναι μια εξωτερική αξιολόγηση, συγκρίσιμη μεταξύ επιχειρήσεων, που χρησιμοποιείται ευρέως στις σχέσεις αγοραστών-προμηθευτών.

Το VSME/VS, αντίθετα, είναι πλαίσιο υποβολής εκθέσεων: η ίδια η επιχείρηση παράγει και δημοσιοποιεί τις πληροφορίες της, χωρίς να της αποδίδει βαθμολογία κάποιος τρίτος. Δεν «αντικαθιστά» επομένως κανείς το EcoVadis με το VSME/VS: το ένα βαθμολογεί, το άλλο διαρθρώνει μια δήλωση. Στην πράξη, μια καλά δομημένη έκθεση VSME/VS μπορεί να τροφοδοτήσει την απάντηση σε ερωτηματολόγιο EcoVadis, παρέχοντας δεδομένα ήδη συγκεντρωμένα, χρονολογημένα και τεκμηριωμένα με πηγές. Το θέμα της απάντησης στα αιτήματα των εταιρικών πελατών αναλύεται διεξοδικά στο κεντρικό άρθρο Το VSME/VS και η αλυσίδα αξίας.

Νοητικός χάρτης: η θέση του VSME ανάμεσα στα πλαίσια αναφοράς για τη βιωσιμότηταΤο πρότυπο VSME (προαιρετικό πρότυπο για μη εισηγμένες ΜΜΕ, ενότητες Β1 έως Β11 και Γ1 έως Γ9) βρίσκεται στο κέντρο. Αριστερά, με πράσινο, τα συμπληρωματικά πλαίσια αναφοράς που λειτουργούν ως γέφυρα: ESRS / CSRD (υποχρεωτικό πλαίσιο για τις μεγάλες επιχειρήσεις, όρια άνω των 1 000 εργαζομένων ΚΑΙ 450 εκατ. ευρώ), ESRS LSME για εισηγμένες ΜΜΕ, Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) των Ηνωμένων Εθνών, GRI και ISO 26000. Δεξιά, με μπλε, τα πλαίσια αναφοράς που ακολουθούν διαφορετική λογική (βαθμολόγηση ή σήμα): EcoVadis, B Corp και CDP. Ισχύον δίκαιο (ενημέρωση: 08/11/2026): σύσταση (ΕΕ) της 30 Ιουλίου 2025 και κατ’ εξουσιοδότηση πράξη «VS» της 3 Ιουλίου 2026.Η θέση του VSME στα πλαίσια αναφοράςΔίκαιο – ενημέρωση: 08/11/2026VSMEΠροαιρ. πρότυπο — μη εισηγμένες ΜΜΕΕνότητες Β1–Β11 · Γ1–Γ9ESRS / CSRDΥποχρεωτικό πλαίσιο — μεγάλες επιχ.ESRS LSMEΕισηγμ. ΜΜΕΣΒΑ — Ηνωμένα ΈθνηΣτόχοι Βιώσιμης ΑνάπτυξηςGRIΠαγκόσμιο πλαίσιο εκθέσεωνISO 26000Κατευθ. γραμμές ΕΚΕEcoVadisΒαθμολ. ΕΚΕ — αξιολ. τρίτουB CorpΣήμα / πιστοποίηση επιχείρησηςCDPΕρωτηματολόγιο κλίμα / νερόΣυμπληρωματικό — γέφυρα προς την υποβολή εκθέσεωνΑνταγωνιστικό — άλλη λογική (βαθμολόγηση ή σήμα)Σύστ. (ΕΕ) της 30 Ιουλίου 2025 · κατ’ εξουσ. πράξη «VS» της 3 Ιουλίου 2026 · όρια CSRD: άνω των 1 000 εργαζ. ΚΑΙ 450 εκατ. EUR.
Η θέση του VSME/VS ανάμεσα στα πλαίσια αναφοράς

VSME/VS έναντι ISO 26000

Το ISO 26000 είναι διεθνές πρότυπο, αλλά ιδιαίτερου είδους: πρόκειται για κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την κοινωνική ευθύνη. Δεν είναι πιστοποιήσιμο και δεν καθορίζει μορφή έκθεσης. Βοηθά έναν οργανισμό να κατανοήσει τα ζητήματα της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης (ΕΚΕ) και να διαρθρώσει την προσέγγισή του γύρω από βασικές αρχές (διακυβέρνηση, ανθρώπινα δικαιώματα, περιβάλλον, θεμιτές πρακτικές λειτουργίας κ.λπ.).

Η διαφορά είναι επομένως σαφής: το ISO 26000 προσανατολίζει μια προσέγγιση, ενώ το VSME/VS παράγει μια δομημένη έκθεση. Μπορεί κανείς κάλλιστα να εμπνευστεί από το ISO 26000 για να διαμορφώσει την πολιτική ΕΚΕ του και στη συνέχεια να χρησιμοποιήσει το VSME/VS ως μορφή για τη δημοσιοποίηση συγκεκριμένων και συγκρίσιμων πληροφοριών. Τα δύο αλληλοσυμπληρώνονται περισσότερο απ’ ό,τι αντιτίθενται: το ένα φωτίζει το «γιατί» και το «πώς να ξεκινήσω», το άλλο οργανώνει το «τι να δημοσιοποιηθεί».

VSME/VS έναντι απολογισμού άνθρακα

Ο απολογισμός άνθρακα – ή, ευρύτερα, ο υπολογισμός των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου – είναι μια στοχευμένη άσκηση: η μέτρηση του αποτυπώματος άνθρακα ενός οργανισμού. Είναι πολύτιμο εργαλείο, αλλά καλύπτει μόνο ένα μέρος του φάσματος της βιωσιμότητας.

Το VSME/VS είναι ευρύτερο: το κλίμα και η ενέργεια αποτελούν μόνο ένα θέμα μεταξύ άλλων. Η βασική του ενότητα καλύπτει επίσης τη ρύπανση, τη βιοποικιλότητα, τα ύδατα, την κυκλική οικονομία και τα απόβλητα, καθώς και κοινωνικά ζητήματα (εργατικό δυναμικό, υγεία και ασφάλεια, κατάρτιση) και ζητήματα διακυβέρνησης. Ο υπολογισμός των εκπομπών τροφοδοτεί μάλιστα άμεσα μία από τις γνωστοποιήσεις που προβλέπει το VSME/VS (τη γνωστοποίηση Β3, «Ενέργεια και εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου»). Με άλλα λόγια, ένας απολογισμός άνθρακα που έχει ήδη πραγματοποιηθεί αποτελεί δομικό στοιχείο της έκθεσης VSME/VS, όχι υποκατάστατό της. Η μέθοδος συλλογής αναλύεται στον οδηγό Εφαρμογή του προτύπου VSME/VS σε ΜΜΕ και πολύ μικρές επιχειρήσεις.

Συνοπτικός πίνακας

Ο παρακάτω πίνακας συνοψίζει τις κύριες διαφορές βάσει τεσσάρων κριτηρίων: του κοινού-στόχου, του πεδίου, της φύσης του εργαλείου και του εθελοντικού ή υποχρεωτικού χαρακτήρα του.

Πλαίσιο αναφοράςΚύριο κοινό-στόχοςΠεδίοΦύσηΠροαιρετικό / υποχρεωτικό
VSME/VSΜη εισηγμένες ΜΜΕ / πολύ μικρές επιχειρήσειςΠεριορισμένο φάσμα ΠΚΔ (βασική Β1-Β11, πλήρης Γ1-Γ9), χωρίς διπλή σημαντικότηταΠρότυπο υποβολής εκθέσεωνΠροαιρετικό
CSRD / ESRSΜεγάλες επιχειρήσεις (> 1 000 εργαζόμενοι ΚΑΙ > 450 εκατ. EUR καθαρού κύκλου εργασιών)Πολύ ευρύ φάσμα ΠΚΔ, διπλή σημαντικότηταΟδηγία + πρότυπαΥποχρεωτικό (εντός του πεδίου εφαρμογής)
GRIΟργανισμοί, κυρίως μεγάλοι, σε διεθνές επίπεδοΕυρύ, αφηγηματικόΠρότυπο (standard) υποβολής εκθέσεωνΠροαιρετικό
EcoVadisΠρομηθευτές που αξιολογούνται από εταιρικούς πελάτεςΒαθμολογούμενο ερωτηματολόγιο πολλαπλών θεμάτωνΒαθμολόγηση από τρίτοΠροαιρετικό (αλλά συχνά ζητείται)
ISO 26000Κάθε οργανισμόςΕΚΕ, βασικές αρχέςΚατευθυντήριες γραμμές (μη πιστοποιήσιμες)Προαιρετικό
Απολογισμός άνθρακαΚάθε οργανισμόςΜόνο εκπομπές αερίων του θερμοκηπίουΜέθοδος υπολογισμούΑνάλογα με την περίπτωση

Σε έναν απλό άξονα που εκτείνεται από το καθαρά εθελοντικό έως το αυστηρά υποχρεωτικό, το VSME/VS, το GRI και το ISO 26000 τοποθετούνται στην εθελοντική πλευρά· η CSRD και τα ESRS της καταλαμβάνουν τον υποχρεωτικό πόλο· το EcoVadis παραμένει εθελοντικό από νομική άποψη, αλλά στην πράξη συχνά «επιβεβλημένο», αφού το απαιτούν οι πελάτες.

Άξονας εθελοντικό ↔ υποχρεωτικό των πλαισίων υποβολής εκθέσεων βιωσιμότηταςΈνας οριζόντιος άξονας εκτείνεται από το «Προαιρετικό» αριστερά έως το «Υποχρεωτικό» δεξιά. Το VSME (ενότητες Β1 έως Β11 και Γ1 έως Γ9) τοποθετείται στην εθελοντική πλευρά. Η σύσταση (ΕΕ) της 30/07/2025, μη δεσμευτική, βρίσκεται στο κέντρο ως πλαίσιο που παρέχει κίνητρα· η σχετική κατ’ εξουσιοδότηση πράξη για το VSME εκδόθηκε στις 03/07/2026. Η CSRD/ESRS τοποθετείται στην υποχρεωτική πλευρά, με τα όρια μεγάλης επιχείρησης: 1 000 εργαζόμενοι ΚΑΙ 450 εκατ. ευρώ. Ισχύον δίκαιο — ενημέρωση: 08/11/2026.Πού τοποθετείται κάθε πλαίσιοΔίκαιο – ενημέρωση: 08/11/2026ΠροαιρετικόΥποχρεωτικόΠροαιρετικόVSMEΠροαιρετικό πρότυπο για ΜΜΕΕνότητες Β1–Β11 · Γ1–Γ9Ενθαρρυντικό — μη δεσμευτικόΣύσταση (ΕΕ)Δημοσιεύθηκε 30/07/2025Κατ’ εξ. πράξη VSME 03/07/2026ΥποχρεωτικόCSRD / ESRSΌρια μεγάλης επιχείρησης:1 000 εργ. ΚΑΙ 450 εκατ. EURΤο VSME χρησιμεύει ως εθελοντική βάση· εμπίπτει στο υποχρεωτικό πεδίο της CSRD μόνο εάν επιτευχθούν τα όρια μεγάλης επιχείρησης.
Εθελοντικό ή υποχρεωτικό: πού τοποθετείται κάθε πλαίσιο

Ισχύον δίκαιο – ενημέρωση: 8 Νοεμβρίου 2026. Το VSME/VS είναι πρότυπο που καταρτίστηκε από την EFRAG (υποβλήθηκε στην Επιτροπή στις 17 Δεκεμβρίου 2024) και εγκρίθηκε με τη σύσταση (ΕΕ) 2025/1710, που εκδόθηκε στις 30 Ιουλίου 2025, μια μη δεσμευτική πράξη soft law (ήπιου δικαίου). Επιπλέον, ένα προαιρετικό πρότυπο, που συχνά αναφέρεται με το ακρωνύμιο «VS», εκδόθηκε από την Επιτροπή με κατ’ εξουσιοδότηση πράξη στις 3 Ιουλίου 2026· δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ στις 21 Σεπτεμβρίου 2026 (κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2026/1560) και ισχύει από τις 24 Σεπτεμβρίου 2026. Το πεδίο εφαρμογής της CSRD απορρέει από την οδηγία «Omnibus I» (ΕΕ) 2026/470, που εκδόθηκε στις 24 Φεβρουαρίου 2026, η οποία εφαρμόζεται για τα οικονομικά έτη που αρχίζουν την 1η Ιανουαρίου 2027 ή μεταγενέστερα (πρώτες εκθέσεις το 2028). Κάθε εξέλιξη παρακολουθείται και χρονολογείται στα νέα για τις ρυθμιστικές εξελίξεις μας.

Συχνές ερωτήσεις

Χρειάζεται να συντάξει κανείς έκθεση VSME/VS και έκθεση CSRD;

Όχι, δεν πρόκειται για δύο σωρευτικές υποχρεώσεις. Μια επιχείρηση που εμπίπτει στο υποχρεωτικό πεδίο εφαρμογής της CSRD υποβάλλει εκθέσεις σύμφωνα με τα ESRS· το VSME/VS απευθύνεται στις επιχειρήσεις που βρίσκονται εκτός αυτού του πεδίου και επιλέγουν μια εθελοντική, ελαφρύτερη υποβολή εκθέσεων. Δεν εφαρμόζονται λοιπόν και τα δύο: είτε υπάγεται κανείς στη μία είτε επιλέγει το άλλο. Για να μάθετε σε ποια πλευρά βρίσκεστε, ανατρέξτε στο κεντρικό άρθρο Πρότυπο VSME/VS: σε ποιους απευθύνεται.

Αντικαθιστά το VSME/VS το EcoVadis;

Όχι, διότι τα δύο δεν διαδραματίζουν τον ίδιο ρόλο. Το EcoVadis είναι βαθμολόγηση από τρίτο· το VSME/VS είναι πλαίσιο υποβολής εκθέσεων που η επιχείρηση συμπληρώνει η ίδια. Μια έκθεση VSME/VS δεν θα σας δώσει βαθμολογία EcoVadis, συγκεντρώνει όμως δομημένα δεδομένα που μπορούν να διευκολύνουν την απάντηση σε ερωτηματολόγιο EcoVadis ή σε οποιοδήποτε άλλο αίτημα πελάτη.

Αποτελεί το VSME/VS νομική υποχρέωση;

Όχι. Στις 8 Νοεμβρίου 2026, το VSME/VS είναι προαιρετικό: δεν συνεπάγεται καμία κύρωση ούτε υποχρεωτική κατάθεση. Μπορεί ωστόσο να καταστεί εμπορικά αναγκαίο όταν ένας πελάτης, μια τράπεζα ή ένας διαγωνισμός ζητεί δεδομένα ΠΚΔ (ESG). Το θέμα αυτό εξετάζεται στο κεντρικό άρθρο Το VSME/VS και η χρηματοδότηση και στο άρθρο Το VSME/VS και η αλυσίδα αξίας.

Από πού να ξεκινήσω στην πράξη;

Αφού εντοπιστεί το κατάλληλο πλαίσιο αναφοράς, η εφαρμογή περνά από την επιλογή της ενότητας, τη συλλογή των δεδομένων και τη συγκρότηση φακέλου τεκμηρίωσης. Όλα αναλύονται λεπτομερώς στον οδηγό Εφαρμογή του προτύπου VSME/VS σε ΜΜΕ και πολύ μικρές επιχειρήσεις, ενώ τα διαθέσιμα εργαλεία (μεταξύ των οποίων το επίσημο υπόδειγμα Excel της EFRAG) παρατίθενται στη σελίδα Εργαλεία και λογισμικό για την υποβολή εκθέσεων VSME/VS. Ένα λογιστικό γραφείο μπορεί επίσης να συνοδεύσει τη διαδικασία, όπως εξηγεί το κεντρικό άρθρο Το VSME/VS, μια νέα αποστολή για τα λογιστικά γραφεία.

Πηγές και επαλήθευση — επαληθεύτηκε στις 8 Νοεμβρίου 2026

Κάθε κανονιστικός ισχυρισμός της παρούσας σελίδας ελέγχθηκε με βάση το επίσημο κείμενο. Οι παρακάτω παραπομπές σάς επιτρέπουν να τον επαληθεύσετε μόνοι σας.

  • Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2026/1560 της Επιτροπής, που εκδόθηκε στις 3 Ιουλίου 2026 (με αριθμό αναφοράς C(2026) 5011), «για τη συμπλήρωση της οδηγίας 2013/34/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου με τη θέσπιση προτύπων υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας για εθελοντική χρήση από επιχειρήσεις που προστατεύονται από το ανώτατο όριο της αλυσίδας αξίας» — νομική βάση: άρθρο 29γα παράγραφος 1 της οδηγίας 2013/34/ΕΕ. Δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ (σειρά L) στις 21 Σεπτεμβρίου 2026 και ισχύει από τις 24 Σεπτεμβρίου 2026 (άρθρο 4)· το άρθρο 3 του κανονισμού (ανώτατο όριο της αλυσίδας αξίας) εφαρμόζεται για τα οικονομικά έτη που αρχίζουν την 1η Ιανουαρίου 2027 ή μεταγενέστερα. Επίσημο κείμενο στο EUR-Lex · κείμενο που εκδόθηκε στις 3 Ιουλίου 2026 (PDF, Ευρωπαϊκή Επιτροπή). Χρήσιμες διατάξεις: άρθρο 1 (ορισμός του ανώτατου ορίου), άρθρο 2 παράγραφος 1 (ποιος μπορεί να εφαρμόζει το πρότυπο), άρθρο 3 παράγραφος 2 (το ανώτατο όριο περιλαμβάνει μόνο τα σημεία δεδομένων του παραρτήματος II), άρθρο 4 (έναρξη ισχύος), αιτιολογική σκέψη 5 (παύση των έννομων αποτελεσμάτων της σύστασης, μήνυμα προς τους χρηματοδότες). Διαβιβάστηκε στο Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο στις 3 Ιουλίου 2026 (έγγραφο του Συμβουλίου 11697/26, που φέρει ημερομηνία 9 Ιουλίου 2026).
  • Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2026/1563 της Επιτροπής, που εκδόθηκε στις 3 Ιουλίου 2026 (με αριθμό αναφοράς C(2026) 5010, αναθεώρηση των ESRS): μειώνει κατά 61% τον αριθμό των υποχρεωτικών σημείων δεδομένων. Δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ στις 21 Σεπτεμβρίου 2026· τίθεται σε ισχύ στις 10 Νοεμβρίου 2026 (άρθρο 3) και εφαρμόζεται για τα οικονομικά έτη που αρχίζουν την 1η Ιανουαρίου 2027 ή μεταγενέστερα. Επίσημο κείμενο στο EUR-Lex · κείμενο που εκδόθηκε (PDF, Ευρωπαϊκή Επιτροπή).
  • Σύσταση (ΕΕ) 2025/1710, που εκδόθηκε στις 30 Ιουλίου 2025 (έγκριση του προτύπου VSME της EFRAG), δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ στις 5 Αυγούστου 2025 — κείμενο στο EUR-Lex. Η αιτιολογική σκέψη 5 του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2026/1560 προβλέπει ότι η σύσταση «θα πρέπει να θεωρείται ότι δεν παράγει πλέον έννομα αποτελέσματα» από την έναρξη ισχύος του κανονισμού, δηλαδή από τις 24 Σεπτεμβρίου 2026.
  • Οδηγία (ΕΕ) 2026/470, που εκδόθηκε στις 24 Φεβρουαρίου 2026 (Οδηγία Omnibus I), δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ στις 26 Φεβρουαρίου 2026 και τέθηκε σε ισχύ στις 18 Μαρτίου 2026 — κείμενο στο EUR-Lex. Η μεταφορά στο εθνικό δίκαιο αναμένεται το αργότερο έως τις 19 Μαρτίου 2027.
  • EFRAG — ψηφιακό υπόδειγμα VSME/VS και ταξινομία XBRL, έκδοση 2.0.0, που κυκλοφόρησε στις 4 Νοεμβρίου 2026 (καταρτίστηκε σύμφωνα με το προαιρετικό πρότυπο (VS), δηλαδή με τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2026/1560 που δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ στις 21 Σεπτεμβρίου 2026· αντικαθιστά την έκδοση 1.3.0, που κυκλοφόρησε στις 11 Ιουνίου 2026 και την οποία η EFRAG ζητεί να μη χρησιμοποιείται πλέον) — σελίδα της EFRAG.
  • EFRAG — «2026 Draft List of Datapoints for Revised ESRS», δημοσιεύθηκε στις 28 Αυγούστου 2026: η επανεξέταση για πρόδηλα σφάλματα (fatal flaw) είναι ανοικτή έως τις 23 Οκτωβρίου 2026 και η τελική έκδοση αναμένεται έως το τέλος του 2026. Αφορά τα αναθεωρημένα ESRS που εξέδωσε η Επιτροπή τον Ιούλιο του 2026, όχι το VSME/VS — ανακοίνωση της EFRAG (πρόσβαση την 1η Σεπτεμβρίου 2026).

Έχετε ερώτηση σχετικά με το χρονοδιάγραμμα; Η πορεία των κειμένων παρακολουθείται, με ημερομηνίες, στην παρακολούθηση των ρυθμιστικών εξελίξεων μας.